De laatste tijd hoor je steeds meer over evidence based practice. Dat komt omdat het een prominente plaats heeft in het nieuwe beroepsprofiel voor verpleegkundigen. In dat profiel worden 7 competenties beschreven voor de verpleegkundigen. Dat gebeurt aan de hand van de Canmeds rollen. Evidence based practice valt onder de rol van reflectieve professional. In het beroepsprofiel staat te lezen:

De verpleegkundige handelt naar de laatste stand van de wetenschap. Het is een reflectieve EBP-professional. 

Maar wat betekent dat dan eigenlijk? Tijd voor wat uitleg, dat doe ik aan de hand van 6 vragen.

1. Wat is evidence based practice?

Evidence is een engels woord dat volgens de letterlijke vertaling ‘bewijs’ betekent. Met bewijs krijg je de indruk dat het gaat om vastgestelde feiten. Bij evidence based practice ligt dat iets genuanceerder. Evidence based practice is zorg die geleverd wordt volgens de laatste wetenschappelijke inzichten. In de zorg kun je namelijk niet zeggen dat inzichten nooit veranderen. Daarom blijft er zoveel onderzoek gedaan worden naar de juiste zorg voor een zorgprobleem. Bij evidence based practice zorg je ervoor dat je op de hoogte bent en blijft van de nieuwe inzichten die uit wetenschappelijk onderzoek komen. En dat je die inzichten toepast in je dagelijkse werk in de zorg voor cliënten. Evidence based practice wordt ook wel afgekort met EBP.

2. Hoe verhoudt EBP zich tot mijn eigen kennis en ervaring?

Ik hoorde gisteren van een student in mijn les die zei dat zij vaak heel goed ziet wanneer een cliënt een delier ontwikkeld. Daar heb ik geen DOS (=vragenlijst om een delier vast te stellen) voor nodig. Vaak ken je als zorgverlener een cliënt door en door en heb je veel kennis en ervaring opgedaan bij andere cliënten. Die ervaring is ontzettend waardevol. Bij EBP speelt die ervaring dan ook een belangrijke rol. EBP is namelijk een optimale verhouding tussen de volgende drie onderdelen:

  • De kennis en ervaring van de zorgverlener
  • Inzichten uit wetenschappelijk onderzoek
  • De wensen van de cliënt

In het voorbeeld van het delier helpt de ervaring van mijn student om het delier vroegtijdig te signaleren. Neemt niet weg dat de DOS, die gebaseerd is op wetenschappelijke inzichten, haar helpt om inzicht te krijgen in het verloop van het delier bij deze cliënt.

EBP verpleegkundigen

3. Welke rol heeft een MBO-zorgverlener bij EBP?

Een MBO-zorgverlener werkt elke dag met cliënten. Daarbij moet de MBO-zorgverlener werken volgens de nieuwste protocollen en richtlijnen. Hierin zijn de nieuwste wetenschappelijke inzichten verwerkt. Een MBO-zorgverlener heeft dus een taak om daarover op de hoogte te blijven. Daarnaast signaleert een MBO-zorgverlener in de praktijk regelmatig vragen of problemen waar even geen antwoord op is. Bijvoorbeeld een cliënt die vraagt of hij met een wond met hechtingen mag douchen. Als MBO-zorgverlener kun je dit soort vragen aandragen om met elkaar als team te verkennen welke antwoorden je hierop vindt door middel van EBP. Ook kan een MBO-zorgverlener heel goed meedraaien in commissies die als doel hebben de zorg te verbeteren.

4. Welke rol heeft een HBO-verpleegkundige bij EBP?

HBO verpleegkundigen gaan straks meer werken als regieverpleegkundigen. Dit betekent dat zij collega’s gaan coachen en begeleiden in het werk volgens EBP. De HBO’er heeft in de opleiding veel geleerd over wetenschappelijk onderzoek en het opzoeken en begrijpen van wetenschappelijke artikelen. Daarom speelt een HBO-verpleegkundige een belangrijke rol in het opzoeken van deze informatie en daarover nieuwe richtlijnen te schrijven. Een HBO-verpleegkundige is vaak een kartrekker van commissies die als doel hebben de zorg te verbeteren.

5. Uit welke stappen bestaat EBP?

EBP bestaat uit vijf stappen:

  • Formuleren van een onderzoeksvraag. Hier ga je van een concreet probleem uit de praktijk bepalen wat je daarover gaat opzoeken in wetenschappelijke artikelen.
  • Zoeken van informatie.
  • Beoordelen van gevonden onderzoeken op betrouwbaarheid en op geschiktheid voor de praktijk.
  • Vertalen van de onderzoeken naar aanbevelingen voor de praktijk en deze bespreken met collega’s.
  • Evalueren of de werkwijze werkt in de praktijk en de werkwijze van EBP evalueren om te leren voor een volgende keer.

6. Welke boeken kan ik gebruiken bij EBP?

Er zijn inmiddels vele boeken geschreven over EBP. De volgende boeken kan ik je aanraden:

Evidence Based Practice, handboek voor verpleegkundigen

Om onderzoeken goed te kunnen begrijpen moet je kennis hebben over de verschillende soorten onderzoek. Dat leer je in dit boek. Aan bod komen vormen van kwalitatief en kwantitatief onderzoek en je leert wat een systematische review is. Vervolgens leer je een zoekopdracht op te stellen bij een klinisch probleem. En hoe je de gevonden zoekresultaten kunt beoordelen. Je moet je voorstellen dat je soms wel 100 resultaten vind van onderzoeksverslagen. Dan is het een kunst om daaruit de voor jou meest geschikte verslagen te halen. Dit boek wordt veel gebruikt in HBO-V opleidingen.

zakboek verpleegkundige diagnoses

Zakboek verpleegkundige diagnoses

Dit is zo’n beetje de bijbel voor verpleegkundigen. In dit boek staan alle officieel vastgestelde verpleegkundige diagnoses beschreven. Het geeft je daarom goed richting bij het maken van een verpleegplan. Per diagnose worden ook de verpleegkundige resultaten en interventies beschreven. Deze interventies zijn gebaseerd op de laatste wetenschappelijke inzichten. Zie daar de link naar evidence based practice. Ik vind dat dit boek niet mag ontbreken in elke teampost waar verpleegkundigen werken.

Heb jij ook ervaring met EBP? Ik vind het leuk als je in een reactie laat weten wat je ervan merkt in de praktijk.

Vond je dit blog interessant? Wordt een volger van Krachtig Ouder. Ik houd je op de hoogte van nieuwe blogs én je ontvangt mijn magazine Florence, e-health gratis. Dat doe je door hieronder je e-mail adres in te vullen.

Liever een gedrukt exemplaar ontvangen? Vul dan hier je gegevens in.

(Visited 504 times, 1 visits today)